Ana Sayfa
Kavram Arama : THS Google   |   Forum İçi Arama  

Üye İsmi
Şifre

Hukuk Sohbetleri Hukuki yorumlar, görüşler ve tartışmalar.. Soru niteliği taşımayan her türlü hukuki sohbet için.

"Finansal Kiralamanın Hukuki Boyutu"

Yanıt
Old 10-07-2006, 21:54   #1
hakanfe

 
Varsayılan "Finansal Kiralamanın Hukuki Boyutu"

"FİNANSAL KİRALAMA’NIN HUKUKİ ÇERÇEVESİ"
Türkiye’de orta vadeli bir finansman aracı olarak finansal kiralama kanunu, 10.06.1985 tarih ve 3226 sayılı yasayla kabul edilmiş ve 28.06.1985 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Kanunun uygulanmasına açıklık getirmek üzere 18.09.1985 tarihli Resmi Gazete’de aşağıdaki yönetmelik ve tebliğler yayımlanmıştır.
  • “Finansal Kiralama İşlemlerinde Bulunacak Şirketlerin Kuruluş ve Şube Açmaları ile Denetlemelerine Dair Yönetmelik”,
  • “Finansal Kiralama İşlerinde Süre ve Sınırın Tespitine Dair Yönetmelik”,
  • “3226 Sayılı Finansal Kiralama Kanunu Hükümlerine Göre Kiralama Konusu Edilen Malların Gümrük Vergi ve Resimlerini Teminata Bağlama Usul ve Esaslarını Gösterir Yönetmelik”,
  • “Finansal Kiralama Kuruluşlarının Hangi Esaslar Çerçevesinde Yatırım İndirimi İstisnasından Yararlanacağını gösteren 146 nolu Gelir Vergisi Genel Tebliği”.
Finansal Kiralama Kanunu’nun 4.maddesine göre, “Finansal Kiralama sözleşmesi, kiralayanın, kiracının talebi ve seçimi üzerine, üçüncü kişiden satın aldığı veya başka surette temin ettiği malın zilyetliğini, her türlü faydayı sağlamak üzere ve belli bir süre feshedilmemek şartı ile, kira bedeli karşılığında kiracıya bırakmasını öngören bir sözleşmedir”.
Bir sözleşmenin finansal kiralama sözleşmesi sayılması için aşağıdaki şartları taşıması gerekmektedir.
  • Kiralayan, bir “Finansal Kiralama Şirketi” olmalıdır.
  • Kiralayan şirket, üçüncü bir şahıstan temin ettiği ve maliki bulunduğu bir malı kiralamalıdır.
  • yurt dışından yapılacak kiralamalarda, yıllık kiralama bedeli 25000 Amerikan Doları karşılığı Türk Lirası’ndan az olmamalıdır.
  • Sözleşme süresi en az dört yıl olmalıdır.
Finansal Kiralama Kanunu’muz, doğrudan doğruya üretici şirketin, finansal kiralama sözleşmesine taraf olmasını kabul etmemiştir. Bu nedenle, doğrudan doğruya üreticiden yapılacak kiralamalar, finansal kiralama sayılmamakta ve kanunda öngörülen avantajlardan yararlandırılmamaktadır. Sonuç olarak, finansal kiralama sözleşmeleri, yurt içinde veya yurt dışında kurulmuş “Finansal Kiralama Şirketileri” ile, yabancı finansal kiralama şirketlerinin Türkiye’de açtıkları şubeleri tarafından yapılabilir. Bankalar, özel kanunlarındaki yasaklar nedeniyle, finansal kiralama faaliyetinde bulunamazlar. Ancak, mevduat kabul etmeyen kalkınma ve yatırım bankaları, bakanlıktan izin almak kaydıyla, finansal kiralama faaliyetinde bulunabilirler. Diğer bankaların finansal kiralama faaliyetinde bulunabilmeleri, ayrıca kuracakları finansal kiralama şirketleri ile mümkündür (Ceylan, 2002:128-129).
Türkiye’de kurulan finansal kiralama şirketleri, yalnız anonim şirket şeklinde kurulabilir. Kiralama şirketlerinin ödenmiş sermayeleri 15 milyar TL’den az olamaz. Hisse senetlerinin tamamı yazılı olmalı ve nakit karşılığı çıkarılmalıdır. Finansal kiralama şirketleri, kiralama işlemleriyle doğrudan ilgili olmayan faaliyetlerde bulunamazlar.
Finansal kiralama şirketleri ile yabancı finansal kiralama şirketlerinin Türkiye’deki şubeleri, Hazine Müsteşarlığı’nın bağlı bulunduğu Bakanlığın denetimine tabi tutulmuştur.
Finansal kiralama şirketleri, 2499 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümlerine uymak kaydıyla, tahvil, bono vb. menkul kıymetleri ihraç ederek, sermaye piyasasından fon sağlayabilirler.
Yabancı kiralama şirketlerinin Türkiye’deki şubeleri için ayırdıkları sermayenin en az iki milyon Amerikan Doları olması gerekmektedir
Finansal kiralama şirketlerinin gerçek ve tüzel bir kişiden olan alacaklarının toplamı, öz kaynaklarının %25’ini geçemez.
Bir sözleşmenin, finansal kiralama sözleşmesi sayılması için en az dört yıl süreli olması gerekmektedir. Kiralama sözleşmelerinde bu sürenin kısalacağı haller şu şekilde belirlenmiştir:
  • Kira konusu malın amortisman süresinin 4 yıldan az olması,
  • Malın kullanımının teknolojik özelliği nedeniyle 4 yıldan kısa olduğunun Hazine Müsteşarlığı’nca onaylanması,
  • Malın daha önce finansal kiralamaya konu olması.
Finansal Kiralama Kanunu’muza göre, finansal kiralama sözleşmesine, taşınır ve taşınmaz mallar konu olabilir. Türkiye’de patent gibi fikri ve sınai haklar finansal kiralamaya konu olamaz.
Uluslararası uygulamalarda ise, finansal kiralamaya konu olan mallar olarak, her türlü makine, kara, hava ve deniz taşıt araçları, tıbbi cihazlar, petrol sondaj ve çıkarma ekipmanları, bilgi işlem üniteleri, santraller, fabrika binaları, park ve depolama yerleri ile maddi olmayan varlıklar da sayılabilir.
Türkiye uygulamasında da aynı maddi mallar finansal kiralamaya konu olmaktadır. Ancak yönetmeliğe göre, eski, kullanılmış, yenileştirilmiş, kusurlu, standart dışı, düşük kaliteli mallar ile müsaadeye tabi maddeler listesinde yer alan malların yurt dışından kiralanması Müsteşarlığın ön iznine tabidir (İşler, 2003:26).
Finansal kiralama sözleşmesi noterler tarafından yapılır. Noterler tarafından yapılmayan veya sadece imzaları noterlere tasdik edilen sözleşmeler geçerli değildir. Öte yandan, taşınır mallara dair sözleşme, kiracının ikametgahının bulunduğu noter tarafından özel sicile tescil edilir. Yurt dışında yerleşik kiralayan şirketin Türkiye’de şubesi yoksa, sözleşme Hazine Müsteşarlığı’nın bulunduğu Bakanlıkça tescil edilir. Taşınmaz mallara ilişkin sözleşme, taşınmazın bulunduğu tapu kütüğünün beyanlar hanesine, gemilere dair sözleşmeler ise gemi siciline şerh edilir.
Finansal Kiralama Kanunu 9.maddesine göre, “Finansal kiralama konusu malın mülkiyeti, kiralayan şirkete aittir.” Ancak, taraflar, sözleşmede, sözleşme süresi sonunda kiracının malın mülkiyetini satın alma hakkına haiz olacağını kararlaştırabilir. Böylece, yatırımcıların enflasyon dönemlerinde, kiralama yolu ile mallara sahip olmalarına olanak sağlanmıştır.
Finansal kiralamanın Türkiye’de geniş bir uygulama alanı bulmasını sağlamak için “Teşvik” ve “Gümrük Vergileri’nde” özel hükümlere yer verilmiştir.
Buna göre, Teşvik Belgesine bağlanmış bulunan yatırımların tamamının veya bir bölümünün finansal kiralama yoluyla gerçekleştirilmesi halinde onun tarafından kullanılmasına hak kazanılan teşviklerden, mevzuata göre belirlenecek esaslar çerçevesinde yararlanır.
Diğer yandan, Maliye ve Gümrük Bakanlığı, 146 seri nolu “Gelir Vergisi Genel Tebliği” ile finansal kiralama kuruluşlarının “Yatırım İndirimi İstisnası’ndan” yararlanma esaslarını belirlemiştir. Buna göre;
  • Kiralama konusu mallar nedeniyle, kiralayanın yatırım indiriminden yararlanabilmesi için, yatırımın Teşvik Belgesine bağlanmış ve kiralanacak malın “yeni” olması gerekmektedir.
  • Kiralayan, finansal kiralama sözleşmesinin süresinden önce feshedilmesi halinde, taşvikler nedeniyle ödemediği vergileri cezalı olarak öder.
  • Finansal Kiralama Kanunu’nun 18.maddesi çerçevesinde, kiralama konusu malın başka bir kiralayana satılması halinde, yeni kiralayan, sadece bakiye yatırım indirimi istisnasından yararlanır.
Buna göre, satın alma hakkı bulunmayan bir sözleşmeye dayanarak veya bu hak bulunsa bile, teşvik belgesindeki gümrük muafiyetinden yararlanması öngörülmemiş malların Türkiye’ye girişinde, gümrük mevzuatının süre kısıtlaması hariç, sözleşme süresine bağlı olarak, geçici muafiyet rejimine ait hükümler uygulanır. Türkiye’ye bu şekilde getirilen mallar için ileride doğabilecek vergileri karşılayabilecek miktarda teminat alınır. Mallar iade edildiğinde, teminat ta iade edilir.
Sözleşme süresi sonunda, kiralanan malların kesin ithalatının yapılması halinde, vergi ödeme mükellefiyetinin başladığı tarihteki cari kur ve normal fiyat üzerinden hesaplanacak vergileri tahsil olunur (Ceylan, 2002:130).
Yanıt


Şu anda Bu Konuyu Okuyan Ziyaretçiler : 1 (0 Site Üyesi ve 1 konuk)
 
Konu Araçları Konu İçinde Arama
Konu İçinde Arama:

Detaylı Arama
Konuyu Değerlendirin
Konuyu Değerlendirin:

 
Forum Listesi

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Forum Yanıt Son Mesaj
Savcının görevi "suç isnat etmek" mi, yoksa "suç ispat etmek" mi olmalı? sibelniko Hukuk Sohbetleri 21 30-09-2013 08:43
Borçlu Adına Serbest Meslek Makbuzu Kesmeye "Dur" Dendi! VARTO'LU Hukuk Haberleri 34 26-04-2012 00:48
Stj. Av. ne "ofisboy"dur, ne de adliyedeki caycinin "ciragi..." metin karadag Hukuk Stajı ve Meslek Seçimi 26 28-07-2007 20:47
FSEK anlamında"eser"; "Mezdeke"oryantal grup adı ve oluşturdukları karakter eser mi? Aslı Hukuk Soruları Arşivi 6 27-12-2006 00:32
Gelin, Şu "ilk Adımı" Atalım Artık;"stajyer Avukatların Sosyal Güvenlik Sorunları&quo metin karadag Hukuk Stajı ve Meslek Seçimi 0 05-03-2003 14:18


THS Sunucusu bu sayfayı 0,04252601 saniyede 14 sorgu ile oluşturdu.

Türk Hukuk Sitesi (1997 - 2016) © Sitenin Tüm Hakları Saklıdır. Kurallar, yararlanma şartları, site sözleşmesi ve çekinceler için buraya tıklayınız. Site içeriği izinsiz başka site ya da medyalarda yayınlanamaz. Türk Hukuk Sitesi, ağır çalışma şartları içinde büyük bir mesleki mücadele veren ve en zor koşullar altında dahi "Adalet" savaşından yılmayan Türk Hukukçuları ile Hukukun üstünlüğü ilkesine inanan tüm Hukukseverlere adanmıştır. Sitemiz ticari kaygılardan uzak, ücretsiz bir sitedir ve her meslekten hukukçular tarafından hazırlanmakta ve yönetilmektedir.