Ana Sayfa
Kavram Arama : THS Google   |   Forum İçi Arama  

Üye İsmi
Şifre

Meslektaşların Soruları Hukukçu meslektaşların hukuki nitelikte sorularını birbirlerine yöneltecekleri mesleki yardımlaşma forumu. SADECE hukuk fakültesi mezunları ile hukuk profesyonellerinin (bilirkişi, icra müdürü vb.) yazışmasına açıktır. [Yeni Soru Sorun]

zamanaşımına uğramış çek ile yapılacak takibin türü ne olmalıdır

Yanıt
Old 01-03-2007, 12:29   #31
Av. Salim

 
Varsayılan

sayın ragıp,
kambiyo senedinin zamanaşımına uğramış olması halinde yapılan kambiyo senetlerine mahsus takibin şikayet yolu ile mi itiraz yolu ile mi iptal ettirileceği hususu teorik olarak tartışılabilir, anacak bu pratikte fazla önem taşımaz. Çünkü her iki talep aynı makama (İTM'ne ) ve aynı süre içinde (5 gün içinde) yapılacaktır. Bunun şekil noktasında şikayet mi yoksa itiraz mı sayılacağı tartışılabilir (ki aşağıda görüşümü yazacağım) ancak İTM ne beş gün içinde vereceğiniz çek veya bononun zamanaşımına uğramış olması nedeniyle takibin iptali talebiniz sizi amacınıza ulaştıracaktır ve bu teorik tartışmanın bu aşamada size bir yararı-zararı olmayacaktır.
Kambiyo senedine yönelik zamanaşımı iddianızın şikayet mi itiraz mı olması gerektiği konusundaki görüşüm :

İcra İflas Kanununda bu konudaki düzenlemeye bakıldığında bunun hem itiraz hem de şikayet olabileceği düşünülebilir:

ÖDEME EMRİ

MADDE 168 - (Değişik: 538 - 18.2.1965) İcra müdürü senedin kambiyo senedi olduğunu ve vâdesinin geldiğini görürse, borçluya senet sureti ile birlikte hemen bir ödeme emri gönderir. Bu ödeme emrine şunlar yazılır :

1. Takip talebindeki kayıtlar,

2. Borcun ve takip masraflarının on gün içinde ödenmesi ihtarı,

3. Takibin müstenidi olan senet kambiyo senedi vasfını haiz değilse, beş gün içinde mercie şikâyet etmesi lüzumu.

4. (Değişik: 3494 - 9.11.1988) Takip müstenidi kambiyo senedindeki imza kendisine ait olmadığı iddiasında ise bunu beş gün içinde açıkça bir dilekçe ile icra mahkemesine bildirmesi; aksi takdirde kambiyo senedindeki imzanın bu fasıl gereğince yapılacak icra takibinde kendisinden sâdır sayılacağı ve imzasını haksız yere inkâr ederse sözü edilen senede dayanan takip konusu alacağın yüzde onu oranında para cezasına mahkûm edileceği ve merciden itirazının kabulüne dair bir karar getirmediği takdirde cebri icraya devam olunacağı ihtarı.

5. (Değişik: 3222 - 6.6.1985) Borçlu olmadığı veya borcun itfa edildiği veya mehil verildiği veya alacağın zamanaşımına uğradığı veya yetki itirazını sebepleri ile birlikte beş gün içinde icra mahkemesine bir dilekçe ile bildirerek merciden itirazın kabulüne dair bir karar getirmediği takdirde cebri icraya devam olunacağı ihtarı.



Kanun metninde koyu yazıyla belirttiiğim ifadeleri irdelersek öncelikle icra müdürü senedin kambiyo senedi vasfında olduğunu görmeden kambiyo ödeme emri gönderemez. Zamanaşımına uğramış çekin kambiyo senedi vasfını yitirdiğine dair yargıtay kararları vardır. (Aşağıda birini sundum) Bu takdirde zamanaşımına uğrayarak kambiyo senedi vasfını yitiren çek veya bono için kambiyo senetlerine mahsus takip yapılamayacağı ve icra müdürünün bu talebi reddetmesi gerektiği düşünülebilir. Ancak ben uygulamada bunun hep tersini gördüm, yani icra müdürleri zamanaşımını dikkate almadan kambiyo takiplerini kabul etmektedirler. (farklı uygulama yapan da olabililr, gördüğümü söylüyorum)

Yina yukarıdaki maddenin 5. bendindeki ifadede geçen "alacağın zamanaşımına uğraması" itirazını kambiyo senedine ilişkin zamanaşımı olarak kabul edersek bunun itiraz yoluyla ileri sürüleceği düşünülür. Bence buradaki zamanaşımı ifadesini senede ilişkin zamanaşımı olarak anlamak gerekir. Çünkü İTM'de asıl alacakla ilgili bir inceleme zaten yapılamaz ve asıl alacağa ilişkin zamanaşımı da ele alınamaz, o halde bu senede ilişkin zamanaşımı olmalıdır. Buradaki zamanaşımı ifadesi de böyle anlaşılmalıdır. Bu takdirde uygulamadaki mantık da ortaya çıkar. Evet senetteki zamanaşımını icra müdürü resen nazara alamayacak ve kambiyo takibini kabul edecektir. Alacaklı buna itirazda bulunursa icra tetkik mercii zamanaşımı nedeniyle takibi iptal edecektir.

Saygılarımla.
Old 01-03-2007, 13:29   #32
Av. Salim

 
Varsayılan

Yukarıda bahsettigim kararı da sunuyorum.

T.C.
YARGITAY
13. HUKUK DAİRESİ
E. 2000/4789
K. 2000/5019
T. 23.5.2000
• İTİRAZIN İPTALİ ( Taşınmaz Satımı Karşılığı Verilen Üç Çekin Zamanaşımına Uğramış Olması Nedeniyle İlamsız Takip Yapılması Ve İtiraz Edilmesi Nedeniyle )
• YAZILI DELİL BAŞLANGICI ( Zamanaşımı Nedeniyle Kambiyo Senedi Niteliğini Kaybeden Çekler Usul Hukuku Bakımından Bu hükümde Olması )
• ZAMANAŞIMI NEDENİYLE KAMBİYO SENEDİ VASFINI YİTİREN ÇEKLER ( Yazılı Delil Başlangıcı Sayılması )
• YEMİN TEKLİFİ ( Davacı Bu Delile Dayanmış Ve İddiasını İspat Hususunda Mahkemede Kanaat Oluşmamışsa Davacıya Hatırlatılmalısının Gerekmesi )
2004/m.67
1086/m.356,292
6762/m.726
ÖZET : Kambiyo senedi niteliğini zamanaşımına uğramış olmaları nedeniyle kaybeden çeklerin, borç ikrarını taşıyan belgeler olarak kabulleri dahi mümkün değildir. Usul hukuku bakımından sadece yazılı delil başlangıcı hükmündedir. Yazılı delil sunamayan ve yazılı delil başlangıcına dayanarak tanık dinletme hakkına sahip iken bundan da vazgeçen davacının, alacak iddiasını kanıtladığının kabulüne hukuken olanak yoktur.

DAVA : Taraflar arasındaki alacak davasının yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerden dolayı davanın kabulüne yönelik olarak verilen hükmün süresi içinde davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, dosya incelendi gereği düşünüldü:

KARAR : Davacı, davalının inşa ettiği binadan dükkan ve daire satın almak üzere ödemeler yaptığını, ancak tapunun verilememesi üzerine satıştan vazgeçip ödediği parayı geri istediğini, davalının kendisine dört adet çek verdiğini, bunlardan üçünün karşılıksız çıkması üzerine icra takibi yaptığını, zamanaşımı nedeniyle takibin icra tetkik mercii tarafından iptal olunduğunu, yaptığı ilamsız takibe de davalının itiraz ettiğini ileri sürerek, üç adet çekin bedeli 40.000.000.000 TL.nin, karşılıksızlık şerhlerinin verildiği tarihlerden itibaren reeskont faiziyle birlikte ödetilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalı, kendisiyle davacı arasında bir satım ilişkisi bulunmadığını, davacıdan faizle toplam 6.332.000.000 TL. para aldığını, bu paralar karşılığında, fahiş oranda faizler eklenmek suretiyle, 26.3.1998 tarihli 10.000.000 TL. bedelli bir çek alındığını, dava konusu üç çekin de teminat olarak ve ayrı tarihte verildiğini, bu çeklerden dolayı herhangi bir borcu bulunmadığını savunarak davanın reddini dilemiştir.

Mahkemece, dava konusu çeklerin, daire satım sözleşmesi nedeniyle verilen paranın, satıştan vazgeçilmesi yüzünden iadesi amacıyla düzenlendikleri, davacının çek bedelleri kadar alacaklı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne, 40.000.000 TL.nin, her bir çekin karşılıksızlık şerhinin yazıldığı tarihten itibaren reeskont faiziyle birlikte ödetilmesine karar verilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir.

Davacının eldeki davada bedellerinin ödetilmesini istediği, 8.2.1998, 8.3.1998 ve 26.3.1998 keşide tarihli üç adet çekin, zamanaşımı nedeniyle kambiyo senedi niteliğini kaybettikleri; kambiyo senetlerine mahsus yolla yapılan icra takibinin de, icra tetkik mercii tarafından bu gerekçeyle iptal edilmiş olduğu uyuşmazlık konusu değildir. Kambiyo senedi niteliğini kaybeden çeklerin, borç ikrarını taşıyan belgeler olarak kabulleri dahi mümkün değildir. Bu nedenle dava konusu çekler, usul hukuku bakımından sadece yazılı delil başlangıcı niteliğinde olup, davacı ancak buna dayanarak, davaya konu alacağının dayanağını oluşturan ve davalı tarafından reddedilmiş bulunan, taşınmaz satımına ilişkin temel hukuki ilişkiyi ve o ilişkiye dayalı bir alacağının var olduğunu tanık dinleterek kanıtlama hakkına sahiptir. Nitekim davacı da,15.9.1999 havale günlü delil listesinde tanıklarının ad ve adreslerini bildirmiş, ancak sonradan, davacı vekili 25.10.1999 günlü duruşmadaki imzalı beyanıyla, bildirdiği bu tanıkları dinletmekten vazgeçmiştir. Yazılı delil sunamayan ve yazılı delil başlangıcına dayanarak tanık dinletme hakkına sahip iken bundan da vazgeçen davacının, alacak iddiasını kanıtladığının kabulüne hukuken olanak yoktur. Ne var ki, davacı, dava dilekçesinde "ve sair kanuni delail" sözleriyle aynı zamanda yemin deliline de dayanmış olduğundan, mahkemece, alacak iddiasıyla ilgili olarak davalıya bir yemin teklif etme hakkına sahip bulunduğu davacıya hatırlatılıp, ortaya çıkacak uygun sonuç çerçevesinde bir karar verilmesi gerekirken, delillerin değerlendirilmesinde yanılgıya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması usule ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.

SONUÇ : Temyiz olunan kararın yukarıda açıklanan nedenle davalı yararına BOZULMASINA, peşin harcın istek halinde iadesine 23.5.2000 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Old 17-03-2009, 13:01   #33
kapgan

 
Varsayılan

zamanaşımına uğramış çekle ilamsız takip yapıldığında yetkili icra dairesi ve itiraz sonrasında iptal davası için yetkili mahkmeme hangi yer olacaktır?
Old 17-03-2009, 16:50   #34
Av.Ömeroğlu

 
Varsayılan

Alıntı:
Yazan ragıp
Eğer çek çek 6 aylık süre içersinde icra takibine konmamışsa;
1 yıl içersinde alacak ilişkisi olan kişiye karşı sebepsiz zenginleşme davası açılır
2-Eğer bu süre içersinde dava açılmazsa, dava hakkı kaybolur
3- Kambiyo ilişkisi dışında alacağın belgelendiği bir ilişki varsa, buna bağlı alacak davası zamanaşımı süresi içersinde açılır. Ancak burada Ticaret Kanunu değil, Borçlar kanunu hükümlerine göre hareket edilir.
4- Zamanaşımına uğramış çek, kambiyo senedi olur ya da olmaz. Ancak kambiyo senetlerine ilişkin icra iflas kanunudaki hükümlerinden yararlanamz
5-Zamanaşımına uğramış çeki, icra takibine konu edemezsiniz. Zira Kambiyo senetlerine ilişkin takip usulü farklı olup, icra müdürü resen nazara alır. Zamanaşımının ilk itiraz olduğu kuralı burda işlemz

Şimdilik bu kadar. Tartışmaya açığım elbet
İcra müdürününm zamanaşımına uğramış çekte zamanaşımına uğrama hususunu resen dikkate alıp alamayacağı doğrudan çekin zamanaşımına uğraması halinde kambiyo vasfını yitirip yitirmediğine ilişkin tartışmada kabul edilecek görüşe bağlıdır.Yargıtay'ın her iki yönde kararına rastlamak mümkün olduğu gibi konu meslektaşlar arasında da epeyce tartışılmıştır.Ancak ben zamanaşımının bir defi olması ve ileri sürülmediği taktirde hakim tarafından dahi resen dikkate alınamaması karşısında icra müdürünce resen dikkate alınmasının mümkün olmadığını düşünüyorum.Bu durumda zamanaşımına rağmen kambiyo takibi yapabilirsiniz,ancak 5 günlük süre içinde icra hakimliği nezdinde zamanaşımı itirazı yapılırsa takibiniz iptal olur,aksi halde kesinleşir.İlamsız takip yapmanız halinde ise alacak talebiniz ya sebepsiz zenginleşmeye veya taraflar arasındaki temel ilişkiye( yazılı delil başlangıcı olarak) dayanacak,itiraz halinde itirazın iptali davanızın dayanağı bu iki müesseseden biri(şartları varsa)olacaktır.
Old 31-03-2009, 12:40   #35
atrocity

 
Varsayılan

merhaba. benim sorum yetki konusunda olacak. zamanaşımın uğramış çeki İzmir İcra Müdürlüğünde 7 örnek icraya koyduk. Borçlu borca ve yetkiye itiraz etti. Borcu faturalarla ispatlayabiliyoruz, alacaklının yerleşim yeri İzmir, satım sözleşmesinden doğan para borçlarında, para borcunun ifa yeri BK 73’e göre alacaklının yerleşim yeri. İtitrazın iptali davasını bu sebeple İzmirde açmayı düşünüyorum; ama kararsızım davanın da yetkisizliğe uğramasını istemem, bu konuda yargıtay kararı varsa paylaşırsanız çok sevinirim. İyi çalışmalar.
Old 31-03-2009, 15:45   #36
Av.Ömeroğlu

 
Varsayılan

Anladığım kadarıyla çeke temel ilişkiyi ispat bakımından yazılı delil başlangıcı olarak dayanıyorsunuz.Yetki itirazı bakımından borçlunun borca itiraz dilekçesinde borcun esasına yönelik itirazında 'taraflar arasındaki hukuki ilişkiyi açıkça inkar edip etmediği önem kazanıyor.Eğer ilişki inkar edilmemişse İİK 50 atfıyla HUMK 10.maddesine göre alacaklı kendi ikametgahında icra takibi yapıp yetki itirazını kaldırtabilir.Şu an elimde Yargıtay kararı olmamakla birlikte Yargıtay'ın yetki itirazı ve HUMK 10.maddesiyle ilgili uyguladığı kıstaslardan birisi bu.
Old 07-07-2012, 20:05   #37
Av.Aylâ Çağlartuna

 
Varsayılan

icra takibinin durdurulması yoluna gitmeyen borçlu ihalenin feshi davasında zamanaşımı itirazını ileri sürebilir mi?
Yanıt


Şu anda Bu Konuyu Okuyan Ziyaretçiler : 1 (0 Site Üyesi ve 1 konuk)
 
Konu Araçları Konu İçinde Arama
Konu İçinde Arama:

Detaylı Arama
Konuyu Değerlendirin
Konuyu Değerlendirin:

 
Forum Listesi

Benzer Konular
Konu Konuyu Başlatan Forum Yanıt Son Mesaj
bankadaki mevduatın on yıllık zamanaşımına uğraması nedeniyle fona devri gunermeric Meslektaşların Soruları 4 12-05-2012 19:43
borca itiraz ve takibin iptali avukat Meslektaşların Soruları 22 21-09-2011 11:39
Zamanaşımına Uğramış Cek Adi Belge Niteliğini Haizmidir İlgili Meslektaşların Soruları 9 13-05-2009 14:13
takibin yenilenmesi Av. Kader DEMİR Meslektaşların Soruları 6 11-03-2009 16:51
İTM Şikayet Davasında İlamlı İcrada Takibin Durdurulmasına Karar Verebilir mi? advokat34 Meslektaşların Soruları 8 17-04-2008 14:32


THS Sunucusu bu sayfayı 0,03399110 saniyede 15 sorgu ile oluşturdu.

Türk Hukuk Sitesi (1997 - 2016) © Sitenin Tüm Hakları Saklıdır. Kurallar, yararlanma şartları, site sözleşmesi ve çekinceler için buraya tıklayınız. Site içeriği izinsiz başka site ya da medyalarda yayınlanamaz. Türk Hukuk Sitesi, ağır çalışma şartları içinde büyük bir mesleki mücadele veren ve en zor koşullar altında dahi "Adalet" savaşından yılmayan Türk Hukukçuları ile Hukukun üstünlüğü ilkesine inanan tüm Hukukseverlere adanmıştır. Sitemiz ticari kaygılardan uzak, ücretsiz bir sitedir ve her meslekten hukukçular tarafından hazırlanmakta ve yönetilmektedir.